10 km nad lodowcem: studium uznaje kolejkę Lenk–Crans-Montana za wykonalną

Lodowiec Plaine Morte nad Crans-Montana, widziany z okolic górnej stacji istniejącej kolei. Zdjęcie: rokker via Wikimedia Commons, CC BY 3.0

Kolej linowa o długości nieco ponad 10 km mogłaby połączyć Lenk w Oberlandzie Berneńskim z Crans-Montana w Wallis, przez lodowiec Plaine Morte. Studium wykonalności mówi, że da się ją zbudować. Stowarzyszenie Cradle przedstawiło je w Lenk w środę 11 listopada 2026. Przejazd trwałby około 30 minut. Organizacje ekologiczne sprzeciwiają się planom, a nikt oficjalnie nie podał, ile całość miałaby kosztować.

• Z 59 sprawdzonych tras zostały dwie: Lenk – Metsch – Gletscherhorn albo Weisshorn – Plaine Morte.
• Studium proponuje kolej 3S: około 30 minut na nieco ponad 10 km i około 1800 m przewyższenia.
• Nie powstaną nowe trasy narciarskie; górna stacja stanęłaby obok istniejącej stacji Plaine Morte.
• Studium turystyczne spodziewa się około 334 000 pierwszych wejść rocznie; w slajdach nie ma kosztu budowy.
• Dwie organizacje ekologiczne skrytykowały plan 12 listopada: naruszyłby on „krajobraz o znaczeniu krajowym”.

„Cradle” to skrót od Crans-Montana, Adelboden i Lenk. Stowarzyszenie zrzesza gminy, spółki kolejowe obu ośrodków oraz biuro turystyczne Crans-Montana. Jego prezesem jest Werner Salzmann, członek szwajcarskiej Rady Kantonów z Berna.

Według komunikatu prasowego Cradle z 11 listopada eksperci pracowali nad studium przez około dwa i pół roku. Wnioski są krótkie: „Die technische Machbarkeit und das touristische Potenzial sind gegeben” (wykonalność techniczna i potencjał turystyczny są potwierdzone). Komunikat nazywa studium projektem. Stowarzyszenie przygotowuje teraz na 2027 rok rachunek rentowności.

Eksperci przeanalizowali 59 możliwych tras. Oba pozostałe warianty zaczynają się na stacji kolejowej Lenk i zatrzymują w Metsch, na wysokości około 1460 m. Stamtąd lina biegnie do punktu zwrotnego i dalej do nowej górnej stacji obok istniejącej stacji Plaine Morte w Crans-Montana.

Wariant Gletscherhorn ma w punkcie zwrotnym tylko skręt liny. Wariant Weisshorn wymaga tam stacji, z której mogłoby korzystać także wojsko; potrzebna jest na to zgoda armasuisse. Goście nie mogliby w punkcie zwrotnym wsiadać ani wysiadać.

Nie wszystkie źródła podają te same liczby. Nicolas Vauclair, dyrektor Bergbahnen Adelboden-Lenk, mówił wieczorem o trasie o długości 10,8 km i 20 podporach, jak podaje lokalna gazeta Frutigländer. „Wir gehen ans obere Limit des technisch Machbaren” (sięgamy górnej granicy tego, co technicznie możliwe), powiedział.

Slajdy z prezentacji nie podają kosztu budowy. Lokalny serwis Rinderberg-News pisze, że Vauclair w rundzie pytań wymienił około 200 mln CHF. Żadne inne medium tej kwoty nie podaje, więc traktuj ją jako szacunek jednego prelegenta.

Samo studium kosztowało około 500 000 CHF. Większość tej sumy pochodziła od członków stowarzyszenia, w tym po około 75 000 CHF od kantonów Berno i Wallis, według slajdów. Kolejne kroki:

Wpis do planu struktury to nie pozwolenie na budowę. Żadne źródło nie podaje roku budowy ani pierwszego przejazdu.

Stiftung Landschaftsschutz Schweiz i Mountain Wilderness Schweiz skrytykowały plan w czwartek 12 listopada, jak za agencją Keystone-SDA podał portal watson. Franziska Grossenbacher, współdyrektorka Stiftung Landschaftsschutz, powiedziała, że projekt naruszyłby krajobraz o znaczeniu krajowym. Obie organizacje chcą, by najpierw sprawdzono inne opcje dla turystyki w regionie.

„Diese Seilbahn beeinträchtigt das Landschaftsbild” (ta kolej psuje krajobraz), powiedział SRF Aaron Heinzmann z Mountain Wilderness. Samo studium wylicza konflikty. Wariant Weisshorn przecina chroniony krajobraz Gälte-Iffigen. Wariant Gletscherhorn przechodzi nad torfowiskiem i dwiema równinami zalewowymi o znaczeniu krajowym. Oba przecinają krajowy korytarz dla zwierząt dzikich.

Lodowiec się kurczy. Lodowiec Plaine Morte miał w 1850 roku 11,4 km², a w 2023 roku 6,78 km², według niemieckojęzycznej Wikipedia.

Połączenie nie stworzyłoby nowych tras. Łączyłoby dwa istniejące ośrodki narciarskie: Adelboden-Lenk i Crans-Montana, które razem mają 280 km tras według studium. Górna stacja na Plaine Morte leży na prawie 2900 m. Dla narciarzy, którzy całe dni spędzają na przygotowanych trasach obu ośrodków, najlepiej pasuje narta carvingowa albo wąska narta all-mountain o szerokości 72–80 mm.

Podane wartości pochodzą od producentów; porównujemy je, ale nie jeździmy na tych produktach. Aby znaleźć odpowiednią nartę dla swojego poziomu, skorzystaj z wyszukiwarki nart Pick-a-Ski.